خرید زنجیر لنگر کشتی فقط نیمی از ماجراست. سوال مهمی که اکثر خریداران پس از تهیه زنجیر با آن مواجه میشوند این است: “چطور این زنجیر ۲۷.۵ متری را به لنگر یا به زنجیر بعدی متصل کنیم؟”
نمیتوانید از هر قلاویز یا شگل (Shackle) معمولی استفاده کنید، زیرا دانههای زنجیر باید دقیقاً روی چرخدنده وینچ (Windlass Gypsy) بنشینند. اگر اتصال شما غیر استاندارد باشد، هنگام لنگر انداختن یا بالا کشیدن، زنجیر در وینچ گیر کرده و باعث خسارت سنگین میشود.
در این مقاله تخصصی از اورست، دو قطعه حیاتی یعنی کنتر شات (Kenter Shackle) و هرزگرد (Swivel) را بررسی میکنیم و به این سوال پاسخ میدهیم که چرا زنجیر شما تاب برمیدارد.
1. کنتر شات (Kenter Shackle): اتصال زنجیر به زنجیر
فرض کنید نیاز به ۱۰۰ متر زنجیر دارید. از آنجا که زنجیرها در طولهای استاندارد ۲۷.۵ متری (یک شات) تولید میشوند، شما باید ۴ تکه زنجیر را به هم وصل کنید.
اگر از یک “شگل U شکل” معمولی استفاده کنید، سایز آن بزرگتر از دانههای زنجیر است و از داخل وینچ رد نمیشود.
راه حل چیست؟ استفاده از Kenter Shackle.
- طراحی خاص: این قطعه دقیقاً هماندازه و همشکل دانههای معمولی زنجیر (Common Link) است.
- نحوه کار: کنتر شات از ۴ قطعه تشکیل شده که در هم قفل میشوند و با یک پین مخروطی (Taper Pin) و توپی سربی محکم میشوند.
- مزیت: به نرمی و بدون گیر کردن از روی چرخدنده وینچ عبور میکند.
نکته فنی برای سرمهندسها: هنگام دمونتاژ کردن کنتر شات برای بازرسی، حتماً جهت ضربه زدن به پین مخروطی را چک کنید. ضربه از طرف اشتباه باعث خرابی رزوه یا گیر کردن پین میشود.
2. هرزگرد (Swivel): قاتل تابخوردگی زنجیر
یکی از کابوسهای دریانوردی، تاب خوردن زنجیر است. وقتی کشتی در لنگرگاه است، با تغییر جهت باد و جریان آب، کشتی به دور خود میچرخد. اگر زنجیر قابلیت چرخش نداشته باشد، آنقدر میپیچد که گره میخورد یا پاره میشود.
راه حل: نصب Swivel (هرزگرد).
این قطعه اجازه میدهد لنگر و کشتی مستقل از هم بچرخند.
- محل نصب: معمولاً هرزگرد را در نزدیکترین نقطه به لنگر نصب میکنند.
- چکلیست نگهداری: هرزگردها نقاط ضعف زنجیر هستند. در هر بار درایداک (Dry Dock)، باید مطمئن شوید که هرزگرد روان کار میکند و زنگزدگی باعث قفل شدن محور آن نشده است.
3. آرایش صحیح اتصالات (Assembly)
ترتیب اتصال قطعات از لنگر به سمت کشتی بسیار مهم است. اشتباه در این چیدمان باعث میشود لنگر به درستی در جای خود (Hawse Pipe) قرار نگیرد.
یک چیدمان استاندارد معمولاً به این صورت است:
- لنگر (Anchor)
- شگل لنگر (Anchor Shackle) – معمولاً مدل D-Type
- هرزگرد (Swivel)
- زنجیر انتهایی (End Link) – که دهانه بازتری دارد
- زنجیر لنگر اصلی (Common Links)
(نکته: برای محاسبه وزن کل این سیستم، میتوانید به مقاله جدول وزن و ابعاد زنجیر مراجعه کنید.)
نتیجهگیری
استفاده از اتصالات غیر استاندارد یا حذف هرزگرد برای کاهش هزینه، ریسک بزرگی است که میتواند منجر به از دست دادن لنگر در طوفان شود. تمام قطعات اتصال (Connecting Parts) ارائه شده در اورست، دارای سایز استاندارد و هماهنگ با زنجیرهای ما هستند.
برای سفارش زنجیر لنگر و متعلقات (شگل و هرزگرد) با گواهی تست کشش، با واحد فنی ما تماس بگیرید.
سوالات شما
آیا میتوانم به جای Kenter Shackle از جوشکاری استفاده کنم؟
خیر! اکیداً ممنوع است. زنجیرهای لنگر گریدهای بالا (تفاوت گرید U2 و U3 را اینجا بخوانید) عملیات حرارتی شدهاند. جوشکاری ساختار مولکولی فولاد را تغییر داده و آن نقطه را به شدت شکننده میکند. تنها راه اتصال استاندارد، استفاده از کنتر شات است.
پین کنتر شات من شل شده است، چه کنم؟
پینهای مخروطی باید پس از جا زدن، با یک توپی سربی (Lead Plug) پلمپ شوند. اگر سرب بریزد، پین ممکن است در اثر لرزش خارج شود. در بازرسیهای دورهای حتماً وجود پلمپ سربی را چک کنید.
